Home » Ik lees » ‘Himmlers hersens heten Heydrich’

‘Himmlers hersens heten Heydrich’


hhhh-binet-2

Ik heb hem net uit: het boek ‘HhhH – Himmlers hersens heten Heydrich‘ van de franse auteur Laurent Binet.
De omslag zegt dat het een roman is, maar deze kwalificatie vind ik misleidend – het boek is eerder een biografie van de prominente nazi Reinhardt Heydrich, of zo men wil een egodocument over de worsteling van de schrijver met deze man. Maar zeker geen roman, want de kerninhoud van het boek is historisch en geen fictie.
Neemt niet weg dat ‘HhhH’ een zeer boeiend boek is, een van de betere die ik de afgelopen tijd heb gelezen.

Over de hoofdpersoon: Reinhardt Heydrich was in Nazi-Duitsland het hoofd van alle veiligheidsdiensten, het onderdrukkingsapparaat van Hitler en consorten. Hij wordt door de auteur omschreven als ‘De wreedste man ooit uit de baarmoeder van een vrouw gekomen, het ergste wezen ooit geschapen in het vuur van de hel.’ Zijn bijnamen waren ‘Het blonde beest’ ‘De slager van Praag’ en ‘De beul.’ Bij de S.S. noemden ze hem ‘HhhH – Himmlers hersens heten Heydrich’, vandaar de titel van het boek

Heydrich werd op een gegeven moment belast met de Endlösung – de vernietiging van alle Europese joden. Hij voerde deze taak bijzonder efficiënt uit. Het was zijn idee om gaskamers te bouwen in de concentratiekampen om die die manier grote aantallen joden tegelijkertijd te kunnen doden. In September 1941 werd hij bovendien benoemd tot Reichsprotector voor Bohemen en Moravië, oftewel bestuurder van het door de Duitsers geannexeerde Tsjechië. Hij nam zijn intrek in een paleis in Praag en ging ijverig aan het werk. Keiharde onderdrukking van iedere vorm van verzet, gepaard gaande met massa-executies  kenmerkten zijn bewind.

De Tsjechische regering in ballingschap in Londen maakte zich ernstig zorgen over de situatie in hun thuisland en wilde bovendien tegenover de Geallieerden laten zien dat het Tsjechische volk nog niet verslagen is. Besloten werd tot een aanslag op Heydrich in Praag, uit te voeren door een groep in Engeland getrainde Tsjechen die per parachute in hun vaderland gedropt werden.

Reinhardt Heydrich samen met zijn vrouw Lina, op 26 mei 1942, een dag voor de aanslag op zijn leven

Reinhardt Heydrich samen met zijn vrouw Lina, op 26 mei 1942, een dag voor de aanslag op zijn leven

En om die aanslag op Heydrich draait alles in het boek. Alles werkt toe naar dat ene moment op 27 mei 1942 waarop  de verzetsgroep ‘De slager van Praag’ probeert uit te schakelen. En dat maakt het boek spannend, ondanks het feit dat de afloop al bekend is. De chronologie van het verhaal, het onafwendbare van die gebeurtenis, die dag in mei die steeds dichterbij komt: het maakt ‘HhhH’ tot een pageturner, een boek dat je het liefst in een keer uit zou willen lezen. En dat ondanks de soms merkwaardige opbouw van het boek, waarbij het verhaal onderbroken wordt voor de twijfels van de auteur over het gebruik van fictie om het verhaal meer kleur te geven.

Heydrich is in zijn open dienstauto op weg naar zijn werkpaleis, als hij bij een bocht in een weg opgewacht wordt door twee mannen. Een springt voor de auto en opent het vuur, maar de stengun waarmee hij schiet weigert. Dan gooit de andere man van achteren een antitankgranaat tegen de auto. De granaat explodeert en Heydrich is gewond, maar weet nog uit de auto te komen en het vuur te openen op de aanslagplegers. Deze weten echter te ontsnappen en Heydrich wordt naar een ziekenhuis gebracht. Zijn verwondingen lijken in eerste instantie niet ernstig, totdat er een infectie optreedt die de artsen niet kunnen behandelen, bij gebrek aan penicilline. Een week na de aanslag overlijdt Reinhardt Heydrich

De aanslagplegers verbergen zich in een kerk maar worden later verraden door een lid van hun groep. Ze zullen geen van allen de oorlog overleven. Als wraak moorden de Duitsers het dorp Lidice uit en executeren iedereen die ook maar in de verste verte verdacht wordt van medeplichtigheid aan de dood van de Reichsprotector.

HhhH is een absolute aanrader voor iedereen die geïnteresseerd is in de Tweede Wereldoorlog, van een goed geschreven biografie houdt en/of van een spannend en waargebeurd verhaal.

De dienstauto van Heydrich, kort na de aanslag

De dienstauto van Heydrich, kort na de aanslag

N.a.v. Himmlers hersens heten Heydrich door Laurent Binet, Meulenhoff 2010

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s